ئی دەرمانەیلە وەبان زگ رۊت مەخوە
شەفەق نیوز - وەدویاچگن
دکتۆر قاسم ئەحمەد، پسپۆڕ بیماریەیل ناوزگ لە دەسەی خزمەتگوزارییە تەندروسییە نیشتمانییەیل بەریتانی، هوشداری دا لە خوارن دەرمانەیل شەکرە و ئارامکەرەیل ژان وەبان زگ رۊت، چۊنکە بوونە هووکار کاریگەرییەیل لاوەکی رخباریگ.
وەقسەی ئەوە، دووپات کەێد وە خوارن دژە هەوکردن ناستیرۆیدییەیل، لەناویانیش ئیبۆپرۆفین و ناپرۆکسین و ئەسپرین، وەگەرد خواردن، چۊنکە ئی دەرمانەیلە ریگری لە بەرهەمهاوردن پرۆستاگلاندینەیل کەن - کە مادەیلیگن بەشداری لە هەوکردن و ژان کەن، و لە خود وەخت مقیەتیکردن پەردەی خاو گەیەیش لە ترشەڵۆک کەن، ئەراوە خواردن دژە هەوکردنە ناستیرۆیدییەیل وەبان گەیەی چووڵ شایەت هاندەرەیل ناوپووش گەیە زیاترەو بکەێد، و رخباری تویشبۊن وە هەوکردن گەیە و برین گەیە و خۊنبەرین گەیە زیاترەو بکەێد.
پزیشکەگە هوشداری دەێد لە خواردن مێتفۆرمین، کە یەکیگە لە فرەترین ئەو دەرمانەیلە کە لە چارەسەرکردن جویر دۊیەم لە بیماری شەکرە وەکار تێد وەبان زگ رۊت، چۊنکە ئی دەرمانە شایەت بووە هووکار کاریگەرییەیل لاوەکی لە کۆئەندام هەرس، لەناویانیش وڕبوین و زگچۊن و ئاوسان و ئەڵاوردن، و ئەرا کەمەوکردن ئەگەر رۊداین ئی نیشانەیلە، هەمیشە دووپات کریەێد وە خواردنی وەگەرد خوارن یا دەسوەجێ دۊای خوارن.
پزیشکەگە دووپات کەێد کە بڕیگ لە دەرمانەیل یاسایەیل پێچەوانە دیرن، ئەرا نموونە، بایەسە دەرمانەیل گلاند دەرەقی کە لە لیڤۆسایرۆکسین دروس بوینە وەبان زگ رۊت بخوریەن، چۊنکە خوارن تۊنێد ریگری لە مژینیان لەناو ریخوولەیل بکەێد و کاریگەرییان کەمەو بکەێد. ئەراوە، هەمیشە تەمەی کریەێد وە خواردن ئی دەرمانەیلە شەوەکیان 30 ئەرا 60 خولەک وەرجە ناشتا.
و دەسنشان ئەرا ئەوە کەێد کە ئەو وەختە کە دیاری کریاگە ئەرا خواردن دەرمانەگە بەسیاگەسە بان میکانیزم کارکردن دەرمانەگە و چۊنیەتی مژینی لەناو لەش، ئەراوە، وەرجە دەسکردن وە چارەسەر، گرنگە رینماییەیل وە وردی بخونریەنەو و پەیڕەوی لە رینماییەیل پزیشکەگە وە وردی بکریەێد.