دادگای عراقی بڕیار لەسێدارەداین داعشییگ دەرکەێد کە بەشدار بویە لە تاوانەیل شنگال و رفانن ژنەیل ئێزیدی
شەفەق نیوز - بەغداد
ئەنجومەن باڵای دادوەری عراقی، ئمڕوو یەکشەممە، راگەیان کە دادگای تاوانەیل کەرخ بڕیار لەسێدارەداین تاوانباریگ لایەنگر ریخریاگ داعش دەرکرد، کە بەشداری کردگە لە جیوەجیکردن ئۆپەراسیۆنەیل تیرۆریستی کە هیزە ئەمنییەیل و هاووڵاتییەیل کردنەسە ئامانج.
لە بەیاننامەیگ کە لە ئەنجومەنەگە دەرچگ هات، کە تیرۆریست تاوانبار وەگەرد گروپەگەی بەشدار بویە لە جیوەجیکردن تاوانەیل رخبەر لە قەزای شنگال کە فرەی ئێزیدین لە ساڵ 2014 لەوەخت کۆنترۆڵکردن ریخریایە تونڕەوەگە وەبان شار مووسڵ و ناوچەیل ترەک کە رووبەرەیلیان وە دوو لەسێی وڵاتەگە مەزەنە کریەێد.
بەیاننامەگە دیاری کرد کە تاوانە جیوەجیکریاگەیل رفانن ژنەیل ئێزیدی و کوشتن پیاوەیل لەخوەی گردیە، وە ئامانج شیوانن ئاسایش و ئارامی لە وڵاتەگە و بڵاوکردنە رخ لەناو دەروین هاووڵاتییەیل ئەرا وەدەسهاوردن ئامانجەیل تیرۆریستی.
وەپەی ئەنجومەنەگە، بڕیارەگە لەبان تاوانبارەگە دەرچگە وە پشتبەسین وە بڕگەیل ماددەی چوارەم/ 1 وە بەڵگەی ماددەی دووەم/ 1 و 3 و 8 لە یاسای نەهیشتن تیرۆر شمارە 13 ئەرا ساڵ 2005، و وە بەڵگەهاوردن وە بڕگەیل ماددەی 7/ یەکەم لە یاسای رزگاربویەیل ئێزیدی شمارە 8 ئەرا ساڵ 2021.
ریخریاگ "داعش" لە ئاب 2014 پەلاماریگ فراوان ئەرا بان قەزای شنگال کە فرەی ئێزیدین جیوەجی کرد، کە لەناوی تاوانەیل جینۆساید جیوەجی کرد، وەرجە ئەوەگ هیزەیل پیشمەرگەی کوردی وە پاڵپشتی هاوپەیمان ناودەوڵەتی بتوەنن قەزاگە لە تشرین دووەم 2015 ئازاد بکەن.
لە ئاب 2017، حکومەت عراق دەرکردن ریخریایەگە لە پارێزگای نەینەوا وە تەواوی راگەیان، وەرجە راگەیانن سەرکەفتن کۆتایی لە کۆتاییەیل ئەو ساڵە.
مەزەنەیل وەزارەت دەیشت ئەمریکی دیاری کەن کە ریخریایەگە هەزاران ئێزیدی کوشتیە و کردیەسە کۆیلە، لە وەختیگ هێمان زیاتر لە 2600 ژن و دۊت لەناو بیسەروشوینەیل توومار کریانە.
لەبان ئاست قەورسانە وەکۆمەڵەیل، دەسەڵاتەیل عراقی 93 قەورسان لە هەردوگ قەزای شنگال و بەعاج دیاری کردنە، کە تا ئیسە تەنیا 32 قەورسان لەلییان واز کریاس.
وەپەی زانیارییە فەرمییەیل، روفات کەمتر لە 700 کەس لە هەزاران قوربانی دەرهاوریانە، کە ناسنامەی 243 تەرم تەنیا دیاری کریاس و گلەو دریانەسەو ئەرا کەسوکارەیلیان، لە وەختیگ نەتەوە یەکگرتگەیل مەزەنە کەێد زیاتر لە 200 قەورسان وەکۆمەڵ هەس کە داعش لە عراق وەجیی هیشتیە، کە نزیکەی 12 هەزار تەرم هاناویان.
